Fietsbril op sterkte kopen: insert, glazen op sterkte of flip-up

Wind, regen, opspattend vuil, takken en insecten: op de fiets krijgen je ogen heel wat te verduren. Een goede fietsbril houdt dat tegen en helpt je ook bij weinig of juist fel licht. Maar heb je een bril nodig en kun of wil je geen contactlenzen dragen, dan heb je weinig aan een standaard fietsbril. Dan kom je uit bij een fietsbril op sterkte, vaak aangeduid als ‘Rx’ fietsbril.

Fietsbrillen op sterkte zijn er in vele vormen, maar ze hebben allemaal hetzelfde doel: de ogen van de drager beschermen én zichtcorrectie bieden om een zo duidelijk mogelijk beeld te krijgen van de weg of het pad dat voor je ligt.

Heb ik een fietsbril op sterkte nodig?

Jan Raas stond bekend om het racen in alle weersomstandigheden. In die tijd waren er nog geen speciale fietsbrillen voor mensen met slechter zicht. Een gewone bril die nat werd in de regen was zeker niet ideaal, maar daar moest je het maar mee doen. Gelukkig voor ons zijn er tegenwoordig veel fietsbrillen op sterkte verkrijgbaar.

Als het doel is om het zicht te corrigeren en de ogen te beschermen, dan kom je misschien in de verleiding om genoegen te nemen met je dagelijkse bril. Dat is een werkbare oplossing, Jan Raas heeft dat zeker bewezen, en sommige mensen doen het nog steeds graag.

Een sportbril op sterkte is echter om een aantal redenen de betere optie. Allereerst het materiaal: een speciale bril heeft onbreekbare monturen en lenzen. Als je een gewone bril draagt en je wordt geraakt door een tak of een steen, is de kans groter dat deze breekt.

Ten tweede biedt de vorm van een sportmontuur een betere bescherming tegen wind, insecten en vuil en geeft het je een breed gezichtsveld. Sportmonturen hebben ook zachte rubberen neuspads en pootjes. Dat is comfortabel en zorgt ervoor dat de bril op zijn plaats blijft, ook als je een plotselinge beweging met je hoofd maakt. Een alledaagse bril glijdt juist makkelijk van je neus, wat bij lange ritten al snel vervelend wordt.

Clip-in insert of glazen op sterkte

Veel merken maken inzetstukken op sterkte voor hun brillen. Zo’n clip-in insert zit achter de gewone lens van de fietsbril, zodat je scherp ziet en toch beschermd bent. Het is de meest kosteneffectieve oplossing voor bebrilde fietsers.

Een fietsbril met de glazen zelf op sterkte biedt wel het beste gezichtsveld. Er is geen inzetstuk dat het zicht kan beperken en er is minder glasreflectie, wat een probleem kan zijn als je de ene lens achter de andere hebt. Zo’n bril is meestal ook lichter en comfortabeler. Het is de meest probleemloze optie, maar ook de duurste. Omdat wielrennen voor een groot deel kijken is, win je hiermee aan zekerheid: je weet dat je goed ziet, en dat verkleint het risico op een valpartij.

Voordelen en nadelen van een insert

Een voordeel van een sportbril met insert is dat je de buitenlenzen kunt verwisselen. Een clip-in insert is ook beter voor mensen met sterke glazen, omdat het niet altijd mogelijk is om die sterkte in de lens van een sportbril te verwerken. Je kunt het inzetstuk bovendien verwijderen en de bril zonder extra glazen gebruiken. Handig als je soms liever contactlenzen draagt of als je de bril aan iemand anders uitleent. Bij glazen op sterkte kan dat niet.

Helaas zijn clip-in-inserts meestal merkgebonden. Er is geen one-size-fits-all oplossing en merken bieden vaak maar voor een beperkte selectie van hun monturen inserts aan. Een insert verkleint ook de afstand tussen de lens en het oogoppervlak. Daardoor kunnen je wimpers langs de binnenkant van de lens strijken, waardoor die vuil wordt.

Brillen met een schildlens

Modellen met twee afzonderlijke lenzen kunnen vaak zonder hulpstukken met optische correctie worden gemaakt. Bij een bril met één doorlopende schildlens is dat veel lastiger, omdat je dan in één stuk een andere dikte en vorm voor elk oog nodig hebt. Er zijn uitzonderingen. Oakley levert de klassieke Jawbreaker, een bril met schildlens, met eigen glazen op sterkte, zowel enkelvoudig als multifocaal (progressief).

Multifocale lens

Een multifocale lens wordt aanbevolen als je moeite hebt met scherpstellen op dingen die dichtbij zijn, zoals wanneer je een kaart of je smartphone moet lezen of een lekke band moet repareren. Anders is een enkelvoudige lens het beste, omdat je dan één type zichtcorrectie over de hele lens hebt in plaats van een lens die verdeeld is tussen nabije, middellange en verre afstanden.

Als je multifocale lenzen gewend bent en ze jou bevallen, ga er dan voor. Anders is meestal een enkelvoudige lens beter. Als je denkt dat je moet stoppen om je fiets te repareren of een kaart moet lezen, neem dan een gewone bril mee in je tas.

Hybride fietsbril op sterkte

Er zijn ook brillen voor wie een hogere sterkte heeft. Sommige merken bieden opties die ergens tussen glazen op sterkte en een insert in zitten. Deze ‘hybride’ brillen zijn bedoeld voor fietsers met zeer sterke glazen, voor wie een standaardbril of insert niet volstaat. Een voorbeeld is het zogenaamde optical dock: een lens in een stevige kunststof houder die rechtstreeks in een passend montuur klikt. Zo kan de lens veel dikker zijn dan bij een insert of bij glazen op sterkte.

Bescherming tegen de zon

Veel merken maken ook een fietsbril op sterkte met opklapbare glazen. Zo’n flip-up heeft een binnenlens op sterkte en een getinte buitenlens die je omhoog klapt als je hem niet nodig hebt. Het is een eenvoudige oplossing voor wisselende lichtomstandigheden: bescherming tegen de zon wanneer dat nodig is en helder zicht bij regen. Het kent wel dezelfde nadelen als een clip-in insert, zoals een hoger gewicht en reflecties door de dubbele lens, wat afleidend kan zijn.

Kijk wel uit met gepolariseerde lenzen. Die werken met een polarisatiefilter dat schittering van gladde oppervlakken tegenhoudt. Dat is fijn in heldere omstandigheden waarin weerkaatst licht je ogen kan belasten. Gepolariseerde lenzen worden aanbevolen voor wateractiviteiten en autorijden, maar zijn niet ideaal voor wielrennen op de weg. Een olievlek of kuil zie je er bijvoorbeeld minder goed mee, omdat ze je dieptewaarneming kunnen verstoren.

Let op de volgende zaken als je een fietsbril op sterkte wilt kopen

Net als bij een ‘normale’ fietsbril is het belangrijk dat je de juiste lenstint kiest, bij een clip-in insert net zo goed als bij glazen op sterkte. De tint bepaalt hoeveel licht er door de lens gaat en bepaalde tinten werken beter in bepaalde omstandigheden.

Roze en amberkleurige tinten kunnen bijvoorbeeld de gezichtsscherpte verbeteren bij bewolkt weer, terwijl heldere lenzen het beste werken bij weinig licht. Over het algemeen geldt: hoe helderder het is, hoe donkerder de tint die je nodig hebt. Kijk dus naar het weer en de omstandigheden waarin je meestal rijdt. Fiets je vaak bij wisselend licht, zoals in Nederland nogal eens gebeurt, dan is een meekleurende (fotochrome) lens wellicht de beste optie.

Hoe kies je een montuur?

Er zijn over het algemeen minder modellen beschikbaar voor fietsbrillen op sterkte, maar nog steeds genoeg keus. Het montuur bepaalt hoe de bril op je gezicht aanvoelt, de aerodynamica en natuurlijk het uiterlijk. Veel ervan is een kwestie van persoonlijke voorkeur. Er zijn drie hoofdtypen.

• Full-frame: het montuur loopt helemaal rond de lens of lenzen. Goede bescherming voor de lens, maar het gezichtsveld is iets beperkter.
• Halfmontuur: de lens hangt aan een strook kunststof langs de bovenkant (of bij sommige modellen de onderkant). Breder gezichtsveld en lichter dan full-frame.
• Frameloos: de pootjes sluiten direct aan op de lens. Op sterkte kan dit alleen met een insert.

Hoeveel kost een fietsbril op sterkte?

Je betaalt meer voor een fietsbril op sterkte dan voor een standaard fietsbril. De lenzen moeten volgens jouw sterkte worden gemaakt en daarna door een specialist in het montuur worden gezet. Dat maakt de bril duurder en zorgt ook voor een langere levertijd: van enkele dagen tot enkele weken. Een insert is meestal de voordeligste oplossing. Voor een complete fietsbril met glazen op sterkte van een bekend merk zit je al snel op € 350 tot € 400, en met multifocale of extra dunne glazen vaak hoger. Alleen een Oakley Jawbreaker zonder glazen op sterkte kost al zo’n € 250.

Neem bij het bestellen een recent oogmeetrapport mee of laat je ogen opnieuw meten; een sterkte van een paar jaar oud klopt lang niet altijd meer. Laat de opticien ook de pupilafstand en de pasvorm van het sportmontuur controleren, want bij een sterk gebogen fietsbril luistert de plaatsing van het glas nauw. Merk je dat je zicht achteruitgaat of heb je andere klachten aan je ogen, dan is het verstandig dat eerst te laten nakijken door je opticien of huisarts.

Hoe maak je een fietsbril op sterkte schoon?

Rijd je graag door de modder, neem dan na een smerige rit de tijd om je bril te verzorgen volgens de aanbevelingen van de fabrikant. Het reinigen van een fietsbril met glazen op sterkte is niet anders dan het reinigen van een gewone bril. Gebruik het meegeleverde lensdoekje om ze regelmatig af te vegen. Zijn ze echt vuil, dan kun je een speciale lensreiniger gebruiken die de lens niet beschadigt.

Het montuur kun je met warm zeepsop schoonmaken. Een clip-in insert is lastiger, omdat je dan twee sets lenzen hebt. Haal het inzetstuk uit het montuur volgens de instructies van de fabrikant en maak elke lens op dezelfde manier schoon. Regelmatig en goed schoonmaken verlengt de levensduur van je bril. Je onderhoudt je fiets immers toch ook.

Veelgestelde vragen

Meer lezen? Bekijk alle artikelen in Fiets.